Ít giống nho nào chịu được nhiều “nghề” như Chenin Blanc. Cùng một giống, ở thung lũng Loire nó cho vang khô khoáng, vang ngọt đắt tiền cất cả trăm năm, cả vang nổ; sang Nam Phi nó lại thành chai vang trắng tươi mát giá mềm mà khách của tôi hay mua cho bữa cơm thường ngày.
Danh mục Chenin Blanc tại Hải Gia Cát gắn Table Mountain và Culemborg, cộng thêm các sản phẩm Five’s Reserve cùng giống nho đang nằm ở danh mục khác, tất cả đều đến từ Nam Phi, giá từ 250.000đ. Tôi giải thích giống nho, vì sao một giống làm được nhiều kiểu rượu như vậy, khác biệt Loire và Nam Phi, rồi tới bảng giá và món ăn.
Chenin Blanc là giống nho trắng gốc Anjou, thung lũng Loire, độ chua cao, làm được vang khô, ngọt và vang nổ. Năm 2008, Nam Phi trồng gần gấp đôi Pháp. Tại Hải Gia Cát có Chenin Blanc Nam Phi như Table Mountain 250.000đ, Culemborg 300.000đ, Five’s Reserve 310.000đ và bịch Five’s Reserve 3 lít 520.000đ.
Xem nhanh
Chenin Blanc là giống nho gì, vị ra sao?
Chenin Blanc là giống nho trắng có lẽ xuất hiện ở vùng Anjou từ thế kỷ 9; hai văn bản cấp đất của vua Charles Hói năm 845 do tu viện Glanfeuil lưu giữ có thể đã mô tả giống nho này bên tả ngạn sông Loire. Cái tên được cho là lấy từ vườn nho Mont Chenin ở Touraine, nơi giống nho được trồng trong khoảng 1520 đến 1535 (Wikipedia, Chenin blanc).
| Tiêu chí | Hồ sơ vang Chenin Blanc |
|---|---|
| Độ ngọt | Khô, hơi ngọt hoặc ngọt quý, tùy vùng và nhà làm |
| Thân rượu | Nhẹ tới vừa; bản Loire cất lâu đầy hơn |
| Độ chua | Cao, nét đặc trưng của giống nho |
| Cồn | Bản khô thường khoảng 13,5%; bản ngọt hiếm khi quá 12% |
| Hương chính | Táo, mộc qua, lê, mận xanh, mật ong, khoáng |
| Tên khác | Pineau de la Loire (Pháp), Steen (Nam Phi, tên cũ) |
| Họ hàng | Có quan hệ cha mẹ con với giống Savagnin vùng Jura (ADN 1999) |
Năm 2008, Nam Phi có 18.852 ha Chenin Blanc, gần gấp đôi 9.828 ha của Pháp; giống nho chiếm khoảng 18,6% vườn nho Nam Phi đầu thế kỷ 21. Phần lịch sử Chenin Blanc ở Nam Phi, từ tên gọi Steen tới các vùng trồng, tôi đã kể ở bài rượu vang Nam Phi; ở đây tôi tập trung vào bản thân giống nho.
Vì sao một giống nho làm được cả vang khô, ngọt lẫn vang nổ?
Chìa khóa là độ chua. Chenin Blanc giữ axit rất tốt, nên dù nho để chín kỹ tới mức nhiễm nấm quý botrytis, rượu ngọt làm ra vẫn tươi chứ không ngấy; ngược lại, khi hái sớm, độ chua cao ấy lại là nền lý tưởng cho vang nổ. Cùng một vùng Loire, mỗi tên gọi chuyên về một kiểu (Wikipedia, Chenin blanc).
| Kiểu rượu | Tên gọi tiêu biểu ở Loire | Đặc điểm |
|---|---|---|
| Khô, hơi khô | Anjou, Savennières | Táo, mộc qua, khoáng; chua sắc |
| Hơi ngọt | Vouvray | Để lâu lên hương mật ong, hoa |
| Ngọt quý (nho nhiễm botrytis) | Coteaux du Layon, Bonnezeaux, Quarts de Chaume | Đào, mật ong, đường mạch nha, hạnh nhân; cất được cả trăm năm |
| Vang nổ | Crémant de Loire, Saumur, Vouvray nổ | Tươi, chua sáng, bọt mịn |
Điểm chung với Riesling nằm ở đây: cả hai đều là giống nho trắng chua cao, nhờ vậy làm được vang ngọt mà vẫn cân bằng và sống rất lâu trong chai. Khác biệt là Chenin Blanc thơm táo, mộc qua, mật ong, trong khi Riesling nghiêng về chanh xanh, hoa nhài.
Chenin Blanc Loire và Nam Phi khác nhau ra sao?
Hai quê hương lớn nhất của Chenin Blanc làm rượu theo hai triết lý gần như ngược nhau. Loire giữ năng suất thấp để có rượu sâu, cất được lâu; Nam Phi trồng trên diện tích lớn, năng suất cao, lên men lạnh để giữ hương trái cây tươi, đổi lại giá bán dễ chịu hơn nhiều.
| Tiêu chí | Loire, Pháp | Nam Phi |
|---|---|---|
| Diện tích (2008) | 9.828 ha cả nước Pháp, nhiều nhất ở Anjou (5.044 ha) | 18.852 ha, giống nho trồng nhiều nhất nước |
| Năng suất | Tùy tên gọi, phần lớn 40 đến 50 hl/ha; vang ngọt quý thấp hơn | Đất màu mỡ có thể tới 240 hl/ha |
| Nhiệt độ lên men | 16 đến 20°C | 10 đến 12°C, giữ hương trái cây |
| Phong cách | Khoáng, mộc qua, nhiều kiểu từ khô tới ngọt quý | Tươi, trái cây nhiệt đới, ổi, lê, dứa |
| Chai tại Hải Gia Cát | Hiện chưa có | 4 lựa chọn, 250.000đ đến 520.000đ |
Ngoài hai nơi này, Chenin Blanc còn được trồng ở California, nơi thập niên 1980 từng có diện tích lớn hơn cả Pháp, cùng Argentina, Úc và New Zealand, nhưng không nơi nào gắn với giống nho này chặt như Loire và Nam Phi.
Chenin Blanc giá bao nhiêu tại Hải Gia Cát?
Danh mục Chenin Blanc trên site hiện gắn Table Mountain 250.000đ và Culemborg 300.000đ. Cửa hàng còn có Five’s Reserve Chenin Blanc 310.000đ và bịch Five’s Reserve 3 lít 520.000đ, đang nằm ở danh mục Rượu Vang Nam Phi và Rượu Vang Bịch. Tính theo ly 150 ml, bịch 3 lít rẻ nhất, khoảng 26.000đ một ly.
| Sản phẩm | Dung tích | Cồn | Giá | Giá mỗi ly 150 ml |
|---|---|---|---|---|
| Table Mountain Chenin Blanc | 750 ml | 12% | 250.000đ | 50.000đ |
| Culemborg Chenin Blanc | 750 ml | 12,5% | 300.000đ | 60.000đ |
| Five’s Reserve Chenin Blanc | 750 ml | 13% | 310.000đ | 62.000đ |
| Five’s Reserve Chenin Blanc bịch 3L | 3.000 ml | 12,5% | 520.000đ | 26.000đ |
Table Mountain Chenin Blanc
250.000đ
Nam Phi · 100% Chenin Blanc, cồn 12%, lê, táo xanh, hoa, chút mật ong; chua thanh, ngọt nhẹ. Chai dễ làm quen nhất.
Culemborg Chenin Blanc
300.000đ
Nam Phi · cồn 12,5%, đào, cam chanh, bưởi, thoảng mật ong; khách chấm 4,85/5.
Five’s Reserve Chenin Blanc
310.000đ
Robertson Valley, Nam Phi · 100% Chenin Blanc, cồn 13%, đầy đặn hơn hai chai trên; uống lạnh 8 đến 10°C.
Five’s Reserve Chenin Blanc bịch 3L
520.000đ
Robertson, Nam Phi · cồn 12,5%, bịch 3 lít bằng 4 chai, hợp quán ăn rót theo ly và tiệc đông người.
Chenin Blanc hợp món Việt nào?
Chenin Blanc Nam Phi chua thanh, thơm trái cây chín và hơi ngọt nhẹ, nên hợp với món có vị chua ngọt hài hòa và gia vị vừa phải. Chenin Blanc vì thế là kiểu vang trắng “dễ tính” cho mâm cơm nhiều món, khi không muốn mỗi món một chai.
| Món | Vì sao hợp |
|---|---|
| Cơm gà Hội An, gỏi gà bắp cải | Thịt gà nhẹ, rau chua giòn ăn khớp với vị chua thanh của rượu |
| Cá hấp gừng, tôm hấp nước dừa | Trái cây chín trong rượu tôn vị ngọt hải sản và nước dừa |
| Chả giò, bánh xèo | Độ chua làm sạch dầu chiên |
| Món Thái cay nhẹ, gà xào sả | Nét ngọt nhẹ xoa dịu cay, hương lê, ổi hợp sả, gừng |
| Phô mai dê, salad trái cây | Vị chua của phô mai và trái cây đồng điệu với rượu |
Bịch 3 lít còn là “vang nấu bếp” tiện lợi: một chén Chenin Blanc cho vào nồi nghêu hấp hay sốt kem nấm giúp món thơm hơn mà khỏi mở thêm chai.
Mua Chenin Blanc ở Đà Nẵng ở đâu?
Các lựa chọn Chenin Blanc đều có tại Hải Gia Cát, số 144 Hồ Xuân Hương, Đà Nẵng. Hàng nhập chính ngạch, có tem và nhãn phụ tiếng Việt. Quán ăn, nhà hàng muốn rót vang trắng theo ly có thể gọi 0905 80 90 11 để hỏi giá theo thùng hoặc theo số lượng bịch 3 lít.
Chenin Blanc tươi, dễ uống và giá mềm, nên càng dễ rót thêm ly. Tổ chức Y tế Thế giới khẳng định với rượu, uống càng ít càng tốt cho sức khỏe, và không có mức nào được coi là vô hại (WHO, 04/01/2023). Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia năm 2019 không cho phép người dưới 18 tuổi sử dụng rượu bia và cấm lái xe khi đã uống.
- Chenin Blanc là giống nho trắng gốc Anjou, chua cao, làm được vang khô, hơi ngọt, ngọt quý và vang nổ.
- Loire giữ năng suất thấp cho rượu khoáng, sâu; Nam Phi (số liệu 2008) trồng gần gấp đôi, cho rượu tươi, trái cây nhiệt đới.
- Hải Gia Cát có Chenin Blanc Nam Phi từ 250.000đ; bịch 3 lít chỉ khoảng 26.000đ mỗi ly.
- Hợp món chua ngọt, gà, hải sản hấp và món cay nhẹ; uống lạnh 8 đến 10°C.
Câu hỏi thường gặp
Chenin Blanc là gì?
Chenin Blanc là giống nho trắng gốc vùng Anjou, thung lũng sông Loire nước Pháp, còn có tên Pineau de la Loire. Giống nho có độ chua tự nhiên cao, hương táo, mộc qua, lê, mật ong, và làm được đủ kiểu vang: khô, hơi ngọt, ngọt quý hiếm cho tới vang nổ.
Chenin Blanc giá bao nhiêu tại Hải Gia Cát?
Danh mục Chenin Blanc tại Hải Gia Cát có Table Mountain 250.000đ và Culemborg 300.000đ. Cửa hàng còn bán thêm Five’s Reserve Chenin Blanc chai 750 ml giá 310.000đ và bịch 3 lít giá 520.000đ. Cả bốn đều là vang trắng Nam Phi, cồn 12 đến 13%.
Chenin Blanc ngọt hay khô?
Chenin Blanc có thể khô, hơi ngọt hoặc rất ngọt tùy nơi làm và cách làm. Các chai Nam Phi phổ thông tại Hải Gia Cát thiên về vị tươi, chua thanh, có cảm giác ngọt nhẹ từ trái cây chín như lê, táo, ổi, dễ uống với người mới làm quen vang.
Chenin Blanc Nam Phi khác Chenin Blanc Pháp thế nào?
Chenin vùng Loire của Pháp thường giới hạn năng suất 40 đến 50 hl/ha, lên men ở 16 đến 20°C, cho rượu khoáng, sâu, có chai cất được rất lâu. Năm 2008, Nam Phi trồng gần gấp đôi Pháp, năng suất cao hơn, lên men lạnh 10 đến 12°C nên rượu tươi, thơm trái cây nhiệt đới, giá mềm.
Chenin Blanc để được bao lâu?
Chai Chenin Blanc phổ thông nên uống trong 1 đến 3 năm để giữ hương tươi. Riêng các chai ngọt quý vùng Loire như Quarts de Chaume, Bonnezeaux nhờ độ chua cao có thể cất hàng chục năm, có chai được ghi nhận sống tới cả trăm năm.
Uống Chenin Blanc ở nhiệt độ bao nhiêu?
Chenin Blanc nên uống lạnh khoảng 8 đến 10°C, đúng mức trang sản phẩm Table Mountain và Five’s Reserve khuyến nghị. Ở Đà Nẵng, để chai trong ngăn mát chừng hai tiếng trước khi mở. Bịch 3 lít có thể đặt cả bịch vào tủ lạnh, rót đến đâu dùng đến đó.
Chenin Blanc ăn với món gì?
Chenin Blanc hợp với món có chút ngọt và chua: gỏi gà bắp cải, cá hấp gừng, tôm hấp nước dừa, chả giò, cơm gà Hội An, món Thái cay nhẹ. Độ chua cao làm sạch vị dầu mỡ, còn nét trái cây chín đỡ được gia vị sả, gừng, ớt ở mức vừa phải.
Mua Chenin Blanc ở Đà Nẵng ở đâu?
Chenin Blanc Nam Phi có bán tại Hải Gia Cát, 144 Hồ Xuân Hương, Đà Nẵng: Table Mountain, Culemborg, Five’s Reserve và bịch 3 lít. Hàng nhập chính ngạch, có tem và nhãn phụ tiếng Việt. Gọi 0905 80 90 11 để đặt trước hoặc hỏi giá cho quán ăn.
Muốn một chai vang trắng dễ uống cho cả nhà hay một bịch 3 lít cho tiệc đông, ghé Rượu Ngoại Hải Gia Cát ở 144 Hồ Xuân Hương. Tôi giúp bạn chọn giữa Table Mountain, Culemborg và Five’s Reserve.
